NIPT veya hücresiz fetal DNA testi, gebelikte anne kanında bulunan ve çoğunlukla plasentadan kaynaklanan DNA parçalarını analiz ederek bazı kromozom farklılıkları için olasılık değerlendirmesi yapan bir tarama testidir. Anne kanından örnek alınması nedeniyle girişimsel değildir; ancak tanı testi olarak kabul edilmez.
Neleri tarayabilir?
Testin kapsamı laboratuvara ve kullanılan panele göre değişir. Yaygın uygulamalar trizomi 21, 18 ve 13 gibi belirli kromozom farklılıkları için tarama sunar. Her genetik hastalığı, yapısal anomalileri veya tüm gebelik sorunlarını göstermez.
Ne zaman yapılabilir?
Birçok uygulamada gebeliğin yaklaşık 10. haftasından itibaren yapılabilir. Uygun zamanlama, testin kapsamı ve kişinin tıbbi öyküsü sağlık profesyoneliyle görüşülmelidir. Testin yapılamaması veya sonuç verememesi de mümkündür.
Sonuçlar nasıl yorumlanır?
Düşük olasılık sonucu riski azaltır ancak tamamen ortadan kaldırmaz. Yüksek olasılık sonucu kesin tanı değildir; genetik danışmanlık ve doğrulayıcı tanısal test seçenekleri konuşulmalıdır. NIPT sonucu tek başına geri dönüşü olmayan tıbbi kararların temeli olmamalıdır.
NIPT ultrasonun yerine geçer mi?
Hayır. NIPT belirli kromozom farklılıklarını tarar; bebeğin organ ve yapılarının ultrasonla değerlendirilmesinin yerini tutmaz. Gebelik izlemi kapsamında önerilen ultrasonlar ayrıca değerlendirilir.
Karar verirken
Tarama yaptırmak veya yaptırmamak kişisel ve bilgilendirilmiş bir karardır. Testin hangi durumları kapsadığı, yanlış pozitif/negatif olasılıkları, maliyeti ve sonuç sonrası izlenecek yol önceden açıklanmalıdır.